Vì sao bệnh suy giảm trí nhớ giai đoạn cuối lại nguy hiểm? 1 số điều bạn cần biết.

Bệnh suy giảm trí nhớ giai đoạn cuối không chỉ đơn thuần là đãng trí hay quên tên, quên đường như giai đoạn đầu. Ở thời điểm này, cấu trúc não bộ đã bị thoái hóa nghiêm trọng, tế bào thần kinh chết đi hàng loạt, các vùng đảm nhiệm trí nhớ, vận động, ngôn ngữ đều bị tổn thương. Vì vậy người bệnh không còn khả năng tự chăm sóc bản thân, mọi sinh hoạt đều phụ thuộc vào người thân.

Điều khiến giai đoạn này nguy hiểm không chỉ là mất trí nhớ, mà còn là:

• Suy kiệt thể chất
• Suy giảm miễn dịch
• Dễ mắc viêm phổi, loét tỳ đè
• Rối loạn nuốt gây sặc thức ăn
• Dễ té ngã và chấn thương nguy hiểm

Chính vì thế, bệnh suy giảm trí nhớ giai đoạn cuối được xem là điểm cuối của hành trình Alzheimer, đòi hỏi chăm sóc y tế và cảm xúc đặc biệt.

1. Người thân thường gặp khó khăn gì khi chăm sóc bệnh suy giảm trí nhớ giai đoạn cuối?

Không chỉ người bệnh chịu áp lực, mà gia đình cũng phải trải qua rất nhiều thử thách. Nhiều người chăm sóc chia sẻ rằng:

• Họ kiệt sức do thức đêm liên tục
• Họ cảm thấy bất lực khi người thân không còn nhận ra mình
• Họ đau lòng khi chứng kiến người bệnh liệt giường, suy kiệt dần

Bên cạnh đó:

• Nguy cơ trầm cảm ở người chăm sóc rất cao
• Dễ rơi vào stress kéo dài
• Có cảm giác tội lỗi dù đã cố gắng hết sức

Vì vậy, khi chăm sóc bệnh suy giảm trí nhớ giai đoạn cuối, gia đình cũng cần được hỗ trợ tâm lý, nghỉ ngơi và chia sẻ trách nhiệm.

2. Làm sao để giao tiếp với người bệnh suy giảm trí nhớ giai đoạn cuối?

Ở giai đoạn này, nhiều bệnh nhân gần như không thể nói được. Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa là họ không cảm nhận gì. Một số cách giao tiếp hiệu quả:

• Nhìn vào mắt người bệnh khi nói chuyện
• Nói chậm, câu ngắn, giọng ấm
• Nắm tay, vuốt tóc, ôm nhẹ
• Bật những bài nhạc quen thuộc thời trẻ
• Cho họ ngửi mùi hương thân thuộc

Một nghiên cứu trên người cao tuổi khỏe mạnh, người bị suy giảm nhận thức nhẹ và người mắc Alzheimer cho thấy khi nhớ lại danh sách từ mang cảm xúc, cả ba nhóm đều ghi nhớ các từ có cảm xúc tốt hơn các từ trung tính. Điều này gợi ý rằng ký ức mang tính cảm xúc có thể được bảo tồn lâu hơn các ký ức chỉ là thông tin trung tính, ngay cả khi bệnh Alzheimer tiến triển. Tức là dù họ không nhớ tên bạn, nhưng họ vẫn cảm nhận được tình thương bạn dành cho họ.  

3. Chăm sóc tinh thần cho bệnh suy giảm trí nhớ giai đoạn cuối

Tinh thần của người bệnh sa sút trí tuệ quan trọng không kém thuốc men và dinh dưỡng. Dù trí nhớ suy giảm, họ vẫn cảm nhận được tình yêu thương từ gia đình. Vì vậy, hãy dành thời gian ở bên cạnh người bệnh:

• Kể lại những kỷ niệm gia đình
• Cho người bệnh nghe tiếng con cháu
• Mở album ảnh cũ
• Bật nhạc quen thuộc
• Dẫn họ ra chỗ có ánh sáng tự nhiên

Những điều nhỏ bé này giúp:

• Giảm lo âu
• Hạn chế kích động
• Giúp người bệnh ngủ ngon hơn
• Cải thiện chất lượng cuộc sống ở giai đoạn cuối

4. Có nên điều trị tại nhà hay đưa vào viện dưỡng lão?

Đây là câu hỏi mà nhiều gia đình có người mắc bệnh suy giảm trí nhớ giai đoạn cuối băn khoăn.

4.1. Điều trị tại nhà phù hợp khi:

• Có người chăm sóc thường xuyên
• Nhà đủ không gian, vệ sinh
• Bệnh nhân ít biến chứng y khoa

Ưu điểm:

• Người bệnh ở môi trường quen thuộc
• Giúp giảm hoang mang và lo âu
• Gắn kết tình cảm gia đình

4.2. Điều trị tại cơ sở chăm sóc chuyên nghiệp phù hợp khi:

• Người bệnh có biến chứng nặng
• Gia đình không đủ người chăm sóc
• Cần chăm sóc y khoa 24/24

Không có lựa chọn đúng hay sai chỉ có lựa chọn phù hợp với điều kiện và sức khỏe của người bệnh.

5. Thời gian sống của bệnh suy giảm trí nhớ giai đoạn cuối là bao lâu?

5.1. Không thể đưa ra con số tuyệt đối vì:

• Mỗi người có tốc độ tiến triển khác nhau
• Phụ thuộc bệnh nền: tiểu đường, tim mạch, huyết áp
• Phụ thuộc chế độ chăm sóc, dinh dưỡng

5.2. Tuy nhiên nhìn chung:

• Từ lúc chẩn đoán Alzheimer đến giai đoạn cuối có thể kéo dài 8-12 năm
• Giai đoạn cuối có thể kéo dài nhiều tháng đến vài năm

Chăm sóc tốt giúp kéo dài thời gian sống và cải thiện chất lượng cuộc sống

6. Lời nhắn dành cho gia đình có người mắc bệnh suy giảm trí nhớ giai đoạn cuối

Chăm sóc người bệnh Alzheimer giai đoạn cuối là hành trình không hề dễ dàng. Sẽ có lúc bạn mệt mỏi, sẽ có ngày bạn bật khóc vì người thân không còn nhận ra mình, sẽ có đêm bạn thức trắng bên giường bệnh. Nhưng xin hãy nhớ rằng:

• Nụ cười của bạn là nguồn năng lượng của họ
• Cái nắm tay của bạn giúp họ bớt sợ hãi
• Sự kiên nhẫn của bạn là món quà cuối cùng mà họ nhận được

Bệnh suy giảm trí nhớ giai đoạn cuối lấy đi nhiều thứ, nhưng không thể lấy đi tình yêu thương.